Rekenhulp

Energieaanbod vergelijken met zonnepanelen: zo maak je de som

Zonder zonnepanelen vergelijk je twee aanbiedingen op het tarief per kilowattuur. Met panelen werkt dat niet meer: er komen twee bedragen bij die de uitkomst kunnen omdraaien. Deze pagina laat zien welke getallen je nodig hebt en hoe je er per aanbod één jaarbedrag van maakt dat je naast elkaar kunt leggen.

Redactie StroomSelectieGepubliceerd 12 september 2026Laatst inhoudelijk gecontroleerd 12 september 2026

Deze pagina gaat over het narekenen van aanbiedingen. Welke contractvorm bij jouw situatie past, staat in de keuzehulp vast, variabel of dynamisch energiecontract met zonnepanelen. Wanneer overstappen logisch is en wat een opzegvergoeding kost, lees je in wanneer overstappen van energieleverancier?

Waarom het kWh-tarief je niets vertelt

Zonder panelen is vergelijken eenvoudig: je verbruikt een aantal kilowattuur, je betaalt daar een tarief voor en het laagste tarief wint. Met panelen komen er twee posten bij die niets met dat tarief te maken hebben.

De terugleververgoeding is wat je krijgt voor stroom die je aan het net levert. Je leverancier bepaalt die zelf; ze moet redelijk zijn en staat in je contract.^[1] De terugleverkosten zijn wat je leverancier je rekent voor het terugleveren. Die verschillen sterk per leverancier: soms een vast bedrag per jaar, soms een bedrag per teruggeleverde kilowattuur. Sommige leveranciers rekenen ze alleen bij klanten met panelen, andere verdelen ze over al hun klanten via het vastrecht of het stroomtarief. Beide mag.^[1]

De ACM zegt het zelf onomwonden: prijzen vergelijken is moeilijker als je zonnepanelen hebt.^[1]

Onze duiding: dat is geen reden om het niet te doen, want de verschillen tussen aanbiedingen zijn juist bij panelen groot. Het is wel een reden om niet af te gaan op het getal dat vergelijkers het grootst afdrukken. Dat getal is het leveringstarief en dat is bij jou mogelijk de minst belangrijke van de vier.

Terugleverkosten en terugleververgoeding tellen niet over hetzelfde

Deze twee posten lijken elkaars spiegelbeeld, maar ze rekenen over verschillende hoeveelheden stroom. Daardoor pakt een vergelijking bij zonnepanelen anders uit dan je zou verwachten.

Zolang de salderingsregeling geldt, streept je leverancier je teruglevering weg tegen je afname. Je kunt niet meer salderen dan je van je leverancier afneemt; dat heet je salderingsgrens. Lever je méér terug dan je afneemt, dan krijg je over dat overschot een terugleververgoeding.^[1]

Maar de terugleverkosten werken anders. Betaal je die, dan berekent je leverancier ze over de totale hoeveelheid stroom die je teruglevert, niet alleen over het overschot.^[1]

Die twee lopen dus niet gelijk op. De terugleverkosten tellen over alles wat je teruglevert, de terugleververgoeding alleen over wat je boven je salderingsgrens levert. Blijf je onder die grens, dan ontvang je geen terugleververgoeding, terwijl eventuele terugleverkosten wel over je volledige teruglevering gaan.

Een voorbeeld met verzonnen getallen, die verderop op deze pagina terugkomen. Neem je 3.100 kWh van het net af en lever je 2.100 kWh terug, dan blijf je onder je salderingsgrens. Je krijgt dan terugleververgoeding over 0 kWh, terwijl eventuele terugleverkosten over 2.100 kWh gaan.

De terugleverkosten tellen over alles wat je teruglevert, de terugleververgoeding alleen over wat je boven je salderingsgrens levert.

Onze duiding: blijf je onder je salderingsgrens, dan is de terugleververgoeding in een aanbod voor jou een loos getal. Je kunt hem dan uit je vergelijking laten. Wat wel telt zijn de terugleverkosten en juist die staan vaak in de kleine lettertjes. Wij schatten in dat een groot deel van de huishoudens met panelen onder die grens blijft, omdat een dakinstallatie meestal minder opwekt dan het huishouden per jaar verbruikt, maar een cijfer daarover hebben we bij geen betrouwbare bron gevonden. Kijk dus op je eigen jaarafrekening en vertrouw niet op deze vuistregel.

Vier getallen uit je eigen jaarafrekening

Je hebt geen meterkast of rekentool nodig, alleen je laatste jaarafrekening. Daarop staat bij zonnepanelen verplicht hoeveel je hebt teruggeleverd, hoeveel er is gesaldeerd en hoeveel terugleververgoeding je kreeg.^[2] Noteer deze vier:

• Je afname van het net in kilowattuur. Dit is niet je totale verbruik: de stroom die je overdag rechtstreeks van je eigen panelen gebruikt, staat er niet in.
• Je teruglevering in kilowattuur, over het hele jaar.
• Je gesaldeerde hoeveelheid en of er iets overbleef. Blijft je teruglevering onder je afname, dan is er geen overschot en speelt de terugleververgoeding bij jou geen rol.
• Je gasverbruik in kubieke meter, als je gas hebt. Dat vergelijk je gewoon op tarief, daar verandert niets aan.

Vier getallen uit elk aanbod

Vraag bij elke leverancier een aanbod op maat aan. Dat is verplicht, ook bij dynamische contracten en bij zonnepanelen moet de leverancier daarin rekening houden met wat je teruglevert en met de terugleverkosten.^[3] Haal er deze vier uit:

• het leveringstarief per kilowattuur;
• de vaste leveringskosten, een bedrag per maand of per jaar dat losstaat van je verbruik;^[2]
• de terugleververgoeding per kilowattuur;
• de terugleverkosten en vooral: is het een vast bedrag of een bedrag per teruggeleverde kilowattuur?

Wat je juist kunt weglaten

Twee grote posten op je rekening hoef je niet mee te nemen. De netbeheerkosten betaal je via je leverancier, maar ze zijn van je netbeheerder en die kun je niet kiezen. De ACM stelt jaarlijks vast hoe hoog ze mogen zijn.^[2][4] Ze zijn dus gelijk welk aanbod je ook neemt. Hetzelfde geldt voor de energiebelasting en de btw: die hangen aan de kilowattuur, niet aan de leverancier.^[2]

Alles wat bij beide aanbiedingen gelijk is, valt in een vergelijking tegen elkaar weg. Dat scheelt je het halve rekenwerk en het is precies waarom de vergelijking met vier getallen te doen is.

Onze duiding: vergelijk je op het totale jaarbedrag dat een vergelijker toont, dan zitten die gelijke posten er wel in. Dat is niet fout, maar het maakt het verschil tussen twee aanbiedingen optisch kleiner dan het is. Reken daarom op het verschil, niet op het totaal.

De som in vijf stappen

1. Bepaal wat je netto afneemt. Trek je teruglevering af van je afname. Is de uitkomst positief, dan betaal je over dat aantal kilowattuur het leveringstarief. Is de uitkomst negatief, dan lever je meer terug dan je afneemt en krijg je over dat overschot de terugleververgoeding.
2. Reken de stroomkosten uit. Netto afname maal het leveringstarief.
3. Tel de terugleverkosten erbij op. Is het een vast bedrag, dan neem je dat over. Is het een bedrag per kilowattuur, vermenigvuldig het dan met je volledige teruglevering, niet met het overschot.
4. Tel de vaste leveringskosten erbij op. Maandbedrag maal twaalf.
5. Trek een eventuele korting eraf. Let op waarover die geldt: een korting slaat vaak alleen op de leveringskosten en niet op de transportkosten of de belastingen en is soms in centen uitgedrukt in plaats van in euro's.^[5] Deel een eenmalige korting over de looptijd van het contract.

Wat je overhoudt is per aanbod één getal. Die getallen kun je naast elkaar leggen en het verschil ertussen is wat de overstap je per jaar oplevert.

Een uitgewerkt voorbeeld

De cijfers hieronder zijn verzonnen als illustratie van de rekenmethode. Het zijn geen actuele tarieven en geen gemiddelden; vul je eigen getallen in.

Het huishouden. Verbruikt 4.000 kWh per jaar en wekt er 3.000 kWh op, waarvan het 900 kWh direct zelf gebruikt. Dan is de afname van het net 3.100 kWh en de teruglevering 2.100 kWh. De teruglevering blijft onder de afname, dus alles wordt gesaldeerd en er is geen overschot. Netto te betalen: 1.000 kWh.

Post	Aanbod A	Aanbod B
Leveringstarief per kWh	€ 0,30	€ 0,27
Stroomkosten over 1.000 kWh	€ 300	€ 270
Terugleverkosten	vast, € 120	€ 0,10 per kWh over 2.100 kWh, dus € 210
Totaal per jaar	€ 420	€ 480

Verzonnen cijfers, uitsluitend ter illustratie van de methode. De vaste leveringskosten zijn hier bij beide aanbiedingen gelijk verondersteld en daarom weggelaten, net als de netbeheerkosten en de belastingen.

Aanbod B heeft het laagste tarief per kilowattuur en is toch € 60 per jaar duurder. De oorzaak is de vorm van de terugleverkosten: bij dit huishouden is de teruglevering ruim twee keer zo groot als de netto afname en dan weegt een bedrag per teruggeleverde kilowattuur zwaar.

Merk ook op dat de terugleververgoeding in dit voorbeeld nergens voorkomt. Dit huishouden blijft onder zijn salderingsgrens, dus er is geen overschot om een vergoeding over te krijgen.

Vast bedrag of per kilowattuur

Dit is de vraag die bij zonnepanelen het vaakst de doorslag geeft en hij is snel te beantwoorden.

Lever je veel terug, dan pakt een vast bedrag gunstiger uit, want dat loopt niet mee met je teruglevering. Lever je weinig terug, dan is een bedrag per kilowattuur meestal voordeliger. Waar het omslagpunt ligt, reken je uit door het vaste bedrag te delen door het tarief per kilowattuur. Kom je met je eigen teruglevering boven dat aantal uit, dan is het vaste bedrag beter.

Onze duiding: dit is de enige plek in de hele vergelijking waar je situatie de uitkomst echt omdraait. Twee buren met dezelfde panelen maar een ander verbruikspatroon kunnen bij een verschillende leverancier het goedkoopst uit zijn. Daarom is een algemene tip over de beste leverancier voor zonnepanelen bijna altijd waardeloos.

Wat er verandert op 1 januari 2027

De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027, in één keer en zonder afbouw vooraf.^[6] Daarmee verandert de som hierboven fundamenteel.

Vanaf dat moment verrekent je leverancier je teruglevering niet meer met je afname. Je betaalt energiebelasting en btw over alle stroom die je van je leverancier afneemt; over stroom die je zelf opwekt en direct gebruikt betaal je geen belasting. Voor alles wat je teruglevert krijg je een redelijke vergoeding, die tot 1 januari 2030 minstens 50 procent moet zijn van de prijs die je voor stroom betaalt zonder energiebelasting en btw. Terugleverkosten blijven bestaan en die kunnen soms hoger uitvallen dan de vergoeding voor de teruggeleverde stroom.^[1][6]

De som wordt dan: je volledige afname maal het leveringstarief, min je volledige teruglevering maal de terugleververgoeding, plus de terugleverkosten en de vaste leveringskosten. Twee dingen kantelen daarmee. De terugleververgoeding gaat voor iedereen meetellen, ook als je onder je oude salderingsgrens bleef. En stroom die je direct zelf gebruikt wordt beduidend meer waard dan stroom die je teruglevert.

Onze duiding: loopt je contract over de jaargrens heen, reken dan beide situaties door. Een aanbod dat in 2026 het gunstigst is, hoeft dat in 2027 niet te zijn en andersom. Verandert je leverancier de voorwaarden van een doorlopend contract, dan mag dat alleen als hij dat duidelijk in je huidige voorwaarden heeft opgenomen en dan kun je kosteloos overstappen.^[1]

Wat je niet kunt uitrekenen

Een dynamisch contract kun je met deze methode niet narekenen. De prijzen liggen niet vast, ze bewegen per kwartier of per uur mee met de markt en je leverancier kan je jaarkosten niet voorspellen. Om aanbiedingen toch vergelijkbaar te maken, voorspellen alle leveranciers van dynamische contracten de kale prijs op dezelfde manier, maar de ACM waarschuwt dat een dynamisch aanbod moeilijk te vergelijken blijft met een vast of variabel aanbod.^[3]

Ook je eigen toekomst is geen constante. De som hierboven gebruikt je verbruik en teruglevering van vorig jaar. Krijg je een warmtepomp, een elektrische auto of een thuisbatterij, dan verschuift je afname en dus de uitkomst.

Wanneer het verschil te klein is

Je hebt nu per aanbod een jaarbedrag. Voordat je iets doet, twee nuchtere controles.

Zit je nog in een contract voor bepaalde tijd? Trek dan de opzegvergoeding van het verschil af. Blijft er te weinig over, dan is blijven het antwoord. Hoe die vergoeding werkt en waarom hij soms nul is, staat in wanneer overstappen van energieleverancier?

Hoe hard is het verschil? Bij een vast contract liggen de tarieven vast en is het verschil dat je uitrekent redelijk hard. Bij een variabel contract mag je leverancier de tarieven aanpassen, meestal op vaste momenten en met minimaal een maand aankondiging.^[7] Een berekend verschil is dan een momentopname.

Onze duiding: een verschil van een paar tientjes per jaar op een variabel contract is geen overstap waard. Dat bedrag kan bij de eerstvolgende tariefwijziging alweer de andere kant op staan. Bij een vast contract voor meerdere jaren ligt dat anders, want dan koop je dat verschil voor de hele looptijd.

Wat deze pagina niet voor je kan beoordelen

Deze pagina geeft je een rekenmethode, geen uitkomst. Wat er bij jou uitkomt, hangt af van je eigen afname, je teruglevering en de aanbiedingen op het moment dat je kijkt. StroomSelectie vergelijkt geen energieleveranciers, heeft geen rekentool en berekent geen besparingsbedrag. Dit is algemene informatie en oriëntatie, geen persoonlijk financieel advies.